fbpx
Εκτύπωση αυτής της σελίδας

Όταν η αποδοκιμασία οδηγεί σε συντριβή

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(12 ψήφοι)

Για να μπορέσετε να διαχειριστείτε τα προβλήματα της ΔΕΠΥ πρέπει πρώτα να καταλάβετε πώς να επεξεργαστείτε το συναίσθημα. Οι ερευνητές έχουν αγνοήσει το συναισθηματικό στοιχείο της ΔΕΠΥ, επειδή αυτό δε μπορεί να μετρηθεί. Ωστόσο, η συναισθηματική αποδιοργάνωση είναι αυτή που έχει τις μεγαλύτερης επιπτώσεις στη ζωή του ατόμου, σε οποιαδήποτε ηλικία.

Για παράδειγμα: Σχεδόν ο καθένας που έχει ΔΕΠΥ απαντά με ένα εμφατικό ναι στην ερώτηση: «Ήσασταν πάντα πιο ευαίσθητοι από άλλους σε απόρριψη, πειράγματα, κριτική, ή στο φόβο ότι μπορεί να αποτύχετε;» Αυτός είναι ο ορισμός μιας κατάστασης που ονομάζεται «δυσφορία από ευαισθησία στην απόρριψη». Όταν ρωτώ άτομα με ΔΕΠΥ να το επεξεργαστούν αυτό, λένε: «Είμαι πάντα τεντωμένος. Δε μπορώ ποτέ να χαλαρώσω. Δεν μπορώ απλά να καθίσω εκεί και να παρακολουθήσω ένα τηλεοπτικό πρόγραμμα με την υπόλοιπη οικογένεια. Δε μπορώ να "κλείσω το διακόπτη" και να πάω για ύπνο το βράδυ. Επειδή είμαι ευαίσθητος στη σκέψη ότι οι άλλοι με αποδοκιμάζουν, φοβάμαι τις διαπροσωπικές σχέσεις». Στην ουσία περιγράφουν αυτό που νιώθουν όντας υπερκινητικοί ή σε υπερδιέγερση. Θυμηθείτε ότι τα περισσότερα παιδιά, μετά την ηλικία των 14, δε δείχνουν εμφανή υπερκινητικότητα, αλλά, αν τα ρωτήσετε, θα σας πουν ότι τη νιώθουν εσωτερικά.

Η συναισθηματική αντίδραση στην αποτυχία είναι καταστροφική. Ο όρος δυσφορία σημαίνει «δεν αντέχεται» και αυτό ακριβώς λένε τα άτομα με ΔΕΠΥ. Δεν είναι «λαπάδες». Η αποδοκιμασία τους πληγώνει περισσότερο απ' ότι τους υπόλοιπους ανθρώπους.

Όταν ο συναισθηματικός πόνος εσωτερικεύεται καταλήγει συνήθως σε κατάθλιψη ή χαμηλή αυτοεκτίμηση. Αν τα συναισθήματα εξωτερικεύονται, ο ίδιος αυτός πόνος μπορεί να εκφραστεί ως οργή κατά του προσώπου ή μιας κατάστασης που τους τραυμάτισε.

Μακροπρόθεσμα αυτό οδηγεί σε δυο ειδών προσωπικότητες: Το άτομο με ΔΕΠΥ γίνεται ευχάριστο εξωτερικά για να διασφαλίσει την έγκριση φίλων, γνωστών και του οικογενειακού περιβάλλοντος. Μετά από χρόνια συνεχούς επαγρύπνησης γίνεται ένας χαμαιλέοντας, που έχει χάσει τα ίχνη του τι θέλει από τη ζωή του. Κάποιοι άλλοι πάλι φοβούνται τόσο πολύ την αποτυχία που αρνούνται να δοκιμάσουν οτιδήποτε, εκτός αν είναι σίγουροι για μια γρήγορη, εύκολη και πλήρη επιτυχία. Το να τολμήσουν είναι συναισθηματικό ρίσκο. Η ζωή τους παραμένει μίζερη και περιορισμένη.

Για πολλά χρόνια, η δυσφορία λόγω ευαισθησίας στην απόρριψη έχει τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα αυτού που ονομάζουμε άτυπη κατάθλιψη. Ο λόγος που δεν ονομάζεται "τυπική" κατάθλιψη είναι ότι δεν είναι κατάθλιψη σε όλα, αλλά αντίδραση του νευρικού συστήματος της ΔΕΠΥ στην απειλή της απόρριψης.

Μέχρι πρόσφατα, το μόνο που μπορούσε να κάνει ένα άτομο με ΔΕΠΥ ήταν να περιμένει να του περάσει με το χρόνο. Η κλινική εμπειρία όμως έχει δείξει ότι το 50% των ατόμων με ευαισθησία στην απόρριψη έχει βρει κάποια ανακούφιση με κάποια φαρμακευτική αγωγή του τύπου άλφα αγωνιστών. Χρειάζεται οπωσδήποτε περισσότερη έρευνα, αλλά αν νομίζετε ότι είστε ιδιαίτερα ευαίσθητοι στην απόρριψη, μιλήστε στο γιατρό σας γι αυτό.

William Dodson, M.D.

Πηγή: ADDITUDE

Απόδοση στα Ελληνικά: Ελένη Τσαμούρα